Polska z odwróconą luką płacową. Kobiety zarabiają coraz więcej – w niektórych branżach wyprzedzają mężczyzn

Jak wynika z danych Głównego Urzędu Statystycznego, średnie wynagrodzenie kobiet w Polsce w kwietniu 2025 roku wyniosło 8 690 zł brutto, podczas gdy mężczyźni zarabiali średnio 9 593 zł brutto. Choć różnica wciąż jest zauważalna, coraz więcej sektorów odwraca ten trend – to właśnie kobiety zaczynają zarabiać więcej od mężczyzn.

Branże, w których kobiety zarabiają więcej

Największe różnice na korzyść kobiet odnotowano w budownictwie, gdzie ich średnie wynagrodzenie sięgnęło 8 932,04 zł, wobec 7 406,31 zł u mężczyzn. W budowie budynków panie zarabiały 9 266,51 zł, a panowie 7 068,99 zł, natomiast w obszarze obiektów inżynierii lądowej i wodnej aż 10 772,75 zł wobec 9 386,04 zł. Różnica utrzymuje się także w robotach budowlanych specjalistycznych – 7 285,83 zł wobec 6 538,67 zł.

Wysokie przewagi płacowe kobiet widać również w leśnictwie i pozyskiwaniu drewna, gdzie ich średnie zarobki wyniosły 11 070,96 zł, a mężczyzn 9 983,83 zł.

Prokobiecy trend utrzymuje się także w produkcji napojów, gdzie przedstawicielki tej branży zarabiały średnio 15 610,87 zł, podczas gdy ich koledzy 15 439,13 zł. W sektorze energetycznym kobiety osiągnęły przeciętne wynagrodzenie 13 081,78 zł, a mężczyźni 12 764,82 zł. Różnica na korzyść kobiet widoczna jest także w gospodarce wodno-ściekowej i odpadowej – panie zarabiały średnio 8 013,74 zł, panowie 7 777,33 zł. Przewaga utrzymuje się tu we wszystkich podsektorach – od uzdatniania wody, przez oczyszczanie ścieków, po gospodarkę odpadami.

W handlu hurtowym i detalicznym oraz naprawie pojazdów kobiety zarabiały średnio 8 240,53 zł, a mężczyźni 7 872,14 zł. W transporcie lądowym i rurociągowym różnica wyniosła odpowiednio 7 718,89 zł wobec 7 552,23 zł. Do sektorów z tzw. odwróconą luką płacową należy również rybactwo – kobiety zarabiają tam przeciętnie 7 368,68 zł, a mężczyźni 7 133,16 zł.

– Dane GUS to wyraźny sygnał, że rynek pracy w Polsce zaczyna doceniać realne kompetencje, a nie tylko stereotypowe role płciowe – komentuje Magda Dąbrowska, prezeska Grupy Progres. – Przez zbyt długi czas o sytuacji kobiet w pracy decydowały schematy powielane przez pokolenia. Dziś widać, że tam, gdzie panie otrzymują równe szanse, potrafią nie tylko dorównać kolegom z branży, ale często ich przewyższać. Coraz częściej obejmujemy stanowiska specjalistyczne i kierownicze w sektorach, które jeszcze niedawno były niemal wyłącznie męskie – dodaje.

Gdzie luka płacowa wciąż się utrzymuje

Mimo pozytywnych zmian, nierówności płacowe nadal są faktem. Największe różnice utrzymują się w sektorze informacji i komunikacji, gdzie mężczyźni zarabiają średnio ponad 14 000 zł, a kobiety około 11 000 zł.

Podobna sytuacja występuje w transporcie i gospodarce magazynowej, gdzie przeciętne wynagrodzenie mężczyzn wynosi 9 301 zł, a kobiet 7 674 zł. Różnice widać również w handlu – panowie otrzymują średnio 7 997 zł brutto miesięcznie, a panie 6 896 zł.

– Choć widać pozytywne zmiany, dane pokazują, że nierówności płacowe nadal są realne – mówi Magda Dąbrowska. – W sektorach takich jak informacja i komunikacja czy transport mężczyźni wciąż zarabiają znacznie więcej. Wynika to m.in. z różnic w strukturze zatrudnienia – panowie częściej zajmują stanowiska techniczne lub kierownicze, a kobiety – operacyjne. Wciąż widoczne są też skutki stereotypów i mniejszej skłonności kobiet do negocjowania wynagrodzeń. Mimo postępu, droga do pełnej równości płac wymaga konsekwentnych działań po stronie firm i całego rynku pracy.

Równość płac a zmieniający się rynek pracy

Coraz więcej przedsiębiorstw wdraża polityki DEI (Diversity, Equity & Inclusion) i raportuje dane o równości płac w ramach standardów ESG. Kobiety zyskują coraz większą świadomość swojej wartości zawodowej, a Polska coraz częściej staje się przykładem rynku, w którym luka płacowa się zaciera, a w niektórych branżach wręcz odwraca.

– Dziś kobiety nie boją się mówić o pieniądzach. Wiedzą, ile są warte i coraz częściej negocjują stawki oraz odważnie ubiegają się o awanse – podkreśla Dąbrowska. – Rośnie liczba firm, które ujawniają widełki płacowe i monitorują wewnętrzne różnice wynagrodzeń. Odwrócona luka płacowa to nie przypadek, lecz efekt konsekwentnej pracy kobiet, które stawiają na rozwój i równość. Rynek w końcu zaczyna to dostrzegać.

Polska na tle Europy

Według danych Eurostatu, niekorygowana luka płacowa między kobietami a mężczyznami w Polsce w 2023 roku wyniosła 7,8%, podczas gdy średnia dla krajów Unii Europejskiej to około 12%.

Z kolei raport Instytutu Badań Strukturalnych wskazuje, że tzw. luka korygowana – uwzględniająca poziom wykształcenia, doświadczenie czy stanowisko – może sięgać nawet 14–24%.

Na szczęście coraz więcej firm w Polsce wdraża praktyki DEI i raportuje dane dotyczące równości płac w ramach standardów ESG. Według raportu Forum Odpowiedzialnego Biznesu, już ponad 60% dużych przedsiębiorstw deklaruje działania na rzecz równości płci i przejrzystości wynagrodzeń.

– Odwrócona luka płacowa to ważny symbol zmian, ale nie cel sam w sobie – podsumowuje Magda Dąbrowska. – Prawdziwy sukces osiągniemy dopiero wtedy, gdy płaca będzie odzwierciedlać wyłącznie kompetencje, doświadczenie i zaangażowanie – niezależnie od płci. Jednak równie istotna jest zmiana mentalna – wiele kobiet wciąż musi pokonać wewnętrzne bariery i przekonania, że „nie wypada” walczyć o swoje. Dopiero przełamanie tych schematów pozwoli w pełni wykorzystać potencjał kobiet na rynku pracy i utrwalić pozytywne zmiany, które już dziś obserwujemy.

Źródło: Grupa Progres, dane GUS, Eurostat, Instytut Badań Strukturalnych, Forum Odpowiedzialnego Biznesu.