Wakacyjna praca studenta – jakie składki, jakie świadczenia? Ekspert ZUS wyjaśnia
Wakacje to dla wielu studentów czas nie tylko odpoczynku, ale i pierwszych doświadczeń zawodowych. Praca w okresie letnim bywa okazją do zdobycia praktyki, rozwoju kompetencji i… dodatkowych środków na realizację marzeń. Warto jednak wiedzieć, jakie konsekwencje – finansowe i ubezpieczeniowe – niesie ze sobą wybór konkretnej formy zatrudnienia.
O tym, co powinien wiedzieć student przed podpisaniem umowy i jakie świadczenia może uzyskać, opowiada Wojciech Ściwiarski z biura prasowego ZUS.
Umowa zlecenia – popularna, ale nie zawsze z ubezpieczeniem
Jak podkreśla ekspert ZUS, studenci do 26. roku życia wykonujący umowę zlecenia (i niepracujący równocześnie dla swojego pracodawcy) nie podlegają ubezpieczeniom społecznym ani zdrowotnemu. W praktyce oznacza to, że od ich wynagrodzenia nie są odprowadzane składki, a „na rękę” dostają więcej.
Jednak brak składek to także brak ochrony. W razie choroby czy wypadku student nie otrzyma świadczeń chorobowych ani wypadkowych. Dlatego przed podpisaniem umowy warto rozważyć, czy wyższa wypłata jest warta braku zabezpieczenia.
Zlecenie z własnym pracodawcą – składki obowiązkowe
Inaczej sytuacja wygląda, gdy student podpisuje umowę zlecenia ze swoim pracodawcą lub z inną firmą, ale na rzecz swojego pracodawcy. W takim przypadku trzeba opłacać pełne składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, a podstawa ich naliczenia to suma wynagrodzeń z etatu i zlecenia.
Utrata statusu studenta lub przekroczenie 26. roku życia
Po ukończeniu 26 lat lub utracie statusu studenta (np. po obronie licencjatu przed rozpoczęciem studiów magisterskich) zleceniodawca ma obowiązek zgłosić taką osobę do ZUS. Obejmuje to obowiązkowe ubezpieczenia: emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne.
Ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne, ale warto je rozważyć – daje prawo m.in. do zasiłku chorobowego czy macierzyńskiego.
Umowa o pracę – pełna ochrona i przywileje
Niezależnie od wieku i statusu studenta, umowa o pracę zawsze oznacza obowiązek opłacania składek. Student zatrudniony na etacie zyskuje prawa, których nie daje zlecenie, m.in.:
- płatny urlop,
- wynagrodzenie za nadgodziny,
- świadczenia w razie choroby i macierzyństwa,
- dostęp do bezpłatnej opieki medycznej.
Umowa o dzieło – brak składek i brak świadczeń
Przy umowie o dzieło, jeśli jest to jedyny tytuł do ubezpieczeń, nie opłaca się żadnych składek – bez względu na to, czy ktoś jest studentem, czy nie. Wynagrodzenie netto jest wyższe, ale w razie choroby czy trwałej niezdolności do pracy student nie ma prawa do żadnych świadczeń z ZUS.
Co warto zapamiętać?
- Przed wyborem formy zatrudnienia sprawdź, czy będzie odprowadzane ubezpieczenie.
- Zgłoś zleceniodawcy każdą zmianę statusu studenta – to Twój obowiązek.
- Pamiętaj, że studia doktoranckie i podyplomowe nie dają statusu studenta w rozumieniu przepisów ubezpieczeniowych.
- Ubezpieczenie to nie tylko koszt – to inwestycja w bezpieczeństwo i przyszłą emeryturę.
Praca w wakacje to szansa na rozwój i zarobek, ale też moment, w którym warto pomyśleć o swojej przyszłości. Wyższe wynagrodzenie „na rękę” bywa kuszące, lecz brak zabezpieczenia w razie choroby czy wypadku może mieć realne konsekwencje. Świadomy wybór formy zatrudnienia to pierwszy krok do odpowiedzialnego zarządzania własną karierą – jeszcze na etapie studiów.
Udostępnij
